پارادوکس هرمز/ ایران چگونه می‌تواند از قدرتمندترین اهرم جغرافیایی خود استفاده کند، بدون آنکه جهان را به دورزدن آن وادارد؟

پارادوکس هرمز/ ایران چگونه می‌تواند از قدرتمندترین اهرم جغرافیایی خود استفاده کند، بدون آنکه جهان را به دورزدن آن وادارد؟ تنگه هرمز هر بار که خاورمیانه وارد بحرانی تازه می‌شود، یک حقیقت قدیمی را به جهان یادآوری می‌کند؛ اینکه جغرافیا هنوز می‌تواند از بسیاری از سلاح‌ها قدرتمندتر باشد. چند‌ده کیلومتر آبراه‌ کافی است تا بازارهای انرژی نگران شوند، هزینه بیمه کشتی‌ها افزایش یابد و دولت‌هایی در هزاران کیلومتر دورتر، تحولات خلیج فارس را با اضطراب دنبال کنند. با این‌ حال، بحران‌های اخیر پرسشی متفاوت و شاید مهم‌تر را پیش‌روی ایران قرار داده‌اند: آیا استفاده مکرر از این مزیت جغرافیایی، قدرت آن را افزایش می‌دهد یا به‌ تدریج جهان را به سرمایه‌گذاری برای کاهش وابستگی به هرمز سوق می‌دهد؟ اهمیت هرمز از آنجا ناشی می‌شود که بخش بزرگی از صادرات نفت و گاز کشورهای خلیج فارس ناگزیر از عبور از آن است. عربستان سعودی و امارات مسیرهایی برای انتقال بخشی از نفت خود به دریای سرخ یا دریای عمان ایجاد کرده‌اند، اما ظرفیت این خطوط هنوز با حجم انرژی عبوری از هرمز قابل مقایسه نیست. درباره گاز طبیعی مایع‌ محدودیت‌ها جدی‌تر است؛ بخش مهمی از صادرات قطر راه جایگزین عملیاتی و هم‌سنگی ندارد. بنابراین، این ادعا که جهان می‌تواند در آینده نزدیک هرمز را کنار بگذارد، واقع‌بینانه نیست. جایگزین‌کردن چنین گلوگاهی تنها به ساخت ی