وقتی داور وارد زمین بازی می‌شود

وقتی داور وارد زمین بازی می‌شود چرا تفکیک نقش تنظیم‌گر و بازیگر بازار، شرط نخست توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر است؟ ناترازی برق در ایران دیگر یک بحران فصلی یا نتیجه چند هفته اوج مصرف نیست. این ناترازی اکنون به یکی از مهم‌ترین ریسک‌های اقتصاد ایران تبدیل شده است؛ ریسکی که از کاهش تولید صنایع تا افزایش هزینه سرمایه‌گذاری و افت رقابت‌پذیری اقتصاد را در بر می‌گیرد. در چنین شرایطی، تقریبا درباره یک موضوع اجماع وجود دارد: بدون توسعه گسترده انرژی‌های تجدیدپذیر، عبور از این بحران ممکن نیست. اما تجربه جهانی نشان می‌دهد توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر، پیش از آنکه یک پروژه مهندسی باشد، یک پروژه حکمرانی است. کشورها زمانی توانسته‌اند سرمایه‌های میلیارد دلاری بخش خصوصی را به سمت انرژی‌های تجدیدپذیر جذب کنند که ابتدا قواعد بازی را اصلاح کرده‌اند. سرمایه‌گذار، پیش از آنکه به میزان تابش خورشید یا سرعت باد نگاه کند، به کیفیت نهادها نگاه می‌کند؛ به اینکه آیا مقررات پایدار است، آیا رقابت عادلانه برقرار است و آیا نهادی که مجوز صادر می‌کند، خود در همان بازار ذی‌نفع نیست. در ادبیات سیاست‌گذاری عمومی، این موضوع با عنوان Regulatory Governance یا «حکمرانی تنظیم‌گری» شناخته می‌شود؛ مفهومی که شاید کمتر در مباحث صنعت برق ایران مورد توجه قرار گرفته باشد، اما در تجربه کشورهای موفق، یکی از ارکان اصلی توسعه بازار انرژی مح