از چه فقری رنج می‌بریم

شاید مهم‌ترین مسئله ایران آینده نیز نه کمبود روایت، نه کمبود فناوری و نه حتی کمبود سرمایه‌های فرهنگی باشد. مسئله اصلی آن است که آیا می‌توانیم جامعه خود را پیش از آنکه درباره آن سخن بگوییم، به‌درستی بفهمیم؟ اگر پاسخ این پرسش مثبت باشد، بازآفرینی برند ملی دیگر یک آرزو نخواهد بود؛ پیامد طبیعی شناخت عمیق جامعه‌ای خواهد بود که بزرگ‌ترین سرمایه آن، نه منابع زیرزمینی، بلکه انسان‌هایی هستند که هر روز، آگاهانه یا ناآگاهانه، روایت ایران را در ذهن خود و در نگاه جهان بازتولید می‌کنند. و شاید رسالت اصلی علوم اجتماعی رایانشی نیز همین باشد؛ اینکه به ما بیاموزد پیش از ساختن روایت، جامعه را بخوانیم؛ زیرا هیچ برندی، پیش از فهم انسان‌هایی که آن را زندگی می‌کنند، متولد نمی‌شود.