یادداشت جماران؛ تکفیر؛ منطق حذف دیگری از میدان گفت‌وگوست دفاع از حق سخن گفتن یک رئیس‌جمهور سابق، دفاع از شخص او نیست جامعه‌ای که گفت‌وگو را می‌خواهد

باید امکان سخن گفتن مخالف را هم تحمل کند اگر قرار باشد فقط کسانی حق حرف زدن داشته باشند که ما با آنها موافقیم، دیگر چیزی به نام گفت‌وگو باقی نمی‌ماند همان‌طور که کسی که حتی یک روز مسئولیت اجرایی نداشته، حق دارد اظهارنظر کند، رئیس‌جمهور سابق نیز چنین حقی دارد بحث بر سر این نیست که از فلان سیاستمدار یا فلان رئیس‌جمهور سابق دفاع کنیم. مسأله دفاع از اصل گفت‌وگو، حق اظهارنظر و امکان چندصدایی در جامعه است. رؤسای‌جمهور سابق، برخلاف بسیاری از افرادی که امروز درباره مسائل کشور اظهارنظر می‌کنند، سال‌ها مسئولیت اجرایی در بالاترین سطح داشته‌اند. آنها تصمیم گرفته‌اند، با مسائل واقعی کشور مواجه بوده‌اند، مسئولیت پذیرفته‌اند و بخشی از تاریخ سیاسی و اجرایی این کشور را ساخته‌اند. ضمن اینکه باید توجه داشت آن ها این اعتبار را با رأی اکثریت جامعه به دست آورده اند. طبیعی است که پس از پایان مسئولیت نیز، مانند هر شهروند دیگری، حق داشته باشند درباره مسائل کشور سخن بگویند؛ حتی اگر ما با سخنانشان موافق نباشیم. البته این حق، امتیاز ویژه‌ای برای رئیس‌جمهوران سابق نیست. (منبع: جماران)

همان‌طور که کسی که حتی یک روز مسئولیت اجرایی نداشته است، حق دارد درباره اقتصاد، سیاست، فرهنگ یا سیاست خارجی اظهارنظر کند، رئیس‌جمهور سابق نیز چنین حقی دارد. (منبع: جماران)