تحلیل نقش مردم در ایران

قدرتی که مردم می‌سازد؛ تحلیلی از اینکه مردم ایران چگونه در بستر انقلاب، نهادها و تجربه تاریخی به یک سوژه سیاسی تبدیل شده‌اند چکیده حمید ملک‌زاده: حضور مردم در تشییع پیکر رهبر شهید، پدیده‌ای نیست که بتوان به عاطفه، وفاداری یا عادت تاریخی فروکاست. مسأله اصلی این است که چه نوع مردمی در چنین لحظه‌ای ظاهر می‌شوند و چگونه ساخته شده‌اند. «مردم جمهوری اسلامی ایران» یک مفهوم سیاسی است؛ نه صرفاً جمعیت شهروندان، بلکه صورتی از مردم که در نسبت با انقلاب، جنگ، نهاد، قانون، شهادت، انتخابات، امنیت، مقاومت، عدالت، دین و دولت پدید آمده‌اند؛ تربیت‌یافته درون تاریخ جمهوری اسلامی، اما چیزی بیش از مخاطبان منفعل قدرت. برای فهم این حضور باید از فهم ساده قدرت عبور کرد. قدرت فقط فرمان از بالا نیست؛ وقتی نهادمند شود، در مدرسه، مسجد، دانشگاه، خانواده، رسانه، هیأت، انتخابات، مراسم تشییع و آیین‌های ملی جا می‌گیرد، تربیت می‌کند و به شیوه‌ای از زندگی و معنا دادن تبدیل می‌شود. در دوران رهبری شهید خامنه‌ای، مسأله اصلی تبدیل نیروی انقلاب به شبکه‌ای از نهادها بود تا انقلاب از لحظه تأسیس به زندگی سیاسی پایدار منتقل شود؛ راهی برای هم دولت بودن و هم انقلاب را از دست ندادن. نهاد فقط ساختمان و آیین‌نامه نیست؛ به قدرت تداوم و به مردم امکان تشخیص می‌دهد و واسطه‌ای میان حکومت و مردم است. مسجد، هیأت، بسیج، مدرسه، دانشگاه و ان